Meander op Zondag
Afl. 164   /   9 december 2001
Gedichten - Fries - Recensie - Poëzie ... - Nieuws - Verhaal - Colofon

Meander verschijnt wekelijks via e-mail  *  Site http://meander.italics.net
Abonneren, adres wijzigen of opzeggen? Kopij insturen? Zie onderaan de krant hoe dat kan.

Weet u alles van Garcia Marquez? Leest u de sonnetten van Hooft iedere keer weer met plezier? Weet u veel te vertellen over Sumerische Sprookjes? Bent u idolaat van Joost Zwagerman? Intiem met Ingmar Heytze?
Of bent u erg geïnteresseerd in een ander literair onderwerp?
En kunt u ook nog behoorlijk schrijven?
Heel goed! We kijken uit naar interessante artikelen voor Meander op Zondag. Stuur uw artikel aan onze redacteur Joop Leibbrand, jl@meander.italics.net, of overleg eerst met hem. Hij is vol belangstelling naar uw reactie.


<> Gedichten ..................................................
 

Springendal

In de buien staan ze aan het hek gekleefd
de koppen tegen het bladerdak
om aan de beschutting te likken

zo geven zij zich over, onvoorwaardelijk,
aan het striemen van de regen
aan het land dat beweegt
dat wallen opwerpt
als grijpt het naar houvast
op het schuivende ijs

zo moet het geweest zijn,
het veld dat er al lag, wachtend
tot alles over en voorbij drijft
tot het zonder bewegen lijkt

stilstand wordt en daarna stilte
waarin zelfs het watergordijn
buigt voor het onhoorbare
groeien van de bomen

zo is de loop bepaald, gedurig
als het slaan van de staarten


Frans Terken
fmj.terken@wolmail.nl



Liefste

Je moet wel van honing en bloemen zijn
Je smaak is zoet en kleurig is je geur
Je kunt je wel verbergen
Maar steeds zal ik je zoeken
Achter elke boom, ieder huis, elke man
Die zegt dat hij mij minnen wil

Je komt tevoorschijn uit het gras
Uit elke storm, wanneer die liggen gaat
Uit elke regenboog kom jij
Betoverd door het licht
Of zomaar uit jezelf kom jij
Naar mij


Henriette Faas
henriettefaas@hotmail.com



450 MHz

letters pijlen punten
komma's vliegen tranen
tennisballen vallen stijgen
nullen enen nullen nullen
enen nullen nog meer nullen
grote liefdes kleine liefdes
kluwen uit mijn hoofd over
de toetsen in het dode brein
het bruisend levend dode brein
dat zonder terugval zonder
redding zonder duplicaat
bevriest het kluwen in het
niets verloren voor mijn
beide breinen achterlatend

het glas breekt de kabels
breken splinterend karpet
scherven van plastic dode
elektroden kabelbomen naakte
kernen harde schijven zachte
schijven stukken van het leven
druipen zielloos weg in gaten
kieren waar de slakken
verwonderd groeten


Rob Passchier
rh.passchier@quicknet.nl


Rob Passchier kreeg op 2 december met een flitsend optreden de prijs van de vakjury tijdens een 'poetry slam' georganiseerd door de Stichting Literaire Activiteiten 's-Gravenhage


Hoogmoed

Een bijdehante vlieg te Aken
Kon achterwaartse loopings maken
En werd door iedereen bewonderd
Hijzelf daarvan niet uitgezonderd.

Zijn roem was - wijd en zijd bezongen -
Ook tot de koning doorgedrongen.
Zijn daden waren wel zo groot
Dat deze hem met spoed ontbood.

Hij vroeg de vlieg: 'Kunt u misschien
Ook mij uw kunsten laten zien?'
De vlieg voldeed toen met intens
Genoegen aan des konings wens.

Hij draaide met bravoure en brille
Zijn loopings met aan 't eind een vrille.
De koning was niet slechts verrast
Maar werd zelfs zeer enthousiast.

Hij klapte heftig in zijn handen
Juist waar de vlieg toen wilde landen
Die had daar net niet opgelet
En werd door 's konings hand geplet.

Helaas, de koninklijke jatten
Vertoonden nog slechts vliegenspatten.
U ziet, maar ja dat wist u al:
De hoogmoed komt vaak voor de val.


Theo van de Leur
theovdleur@wishmail.net



 



advertentie

verbeter je schrijftalent via e-mail bij

WRITERS @T HOME
thuis in literatuurworkshops
klik hier voor meer informatie



<> Fries ..................................................
 

Het Frysk Letterkundich Museum en Dokumentaasjesintrum (FLMD) te Leeuwarden stuurde ons een gedicht van Saakje Huisman-Venema. Saakje werkte bij het Frysk Letterkundich Museum. Eén van haar taken was het wekelijks verversen van het 'stekwurd fan 'e wike', een gedicht dat in een kastje bij het hek (in het Fries: stek) werd opgehangen. Uit de 'stekwurden' werd vaak het gedicht gekozen dat in Meander werd geplaatst. Ook daarbij speelde Saakje een rol.
Ze was zelf ook schrijfster. Vooral korte verhalen schreef ze, die in diverse tijdschriften en in de bundel 'Sûnder hûd' werden gepubliceerd en een roman, 'Losse hannen'.
Op 21 november is Saakje Huisman-Venema overleden, 50 jaar oud. Ze heeft het gedicht 'Rûn' deze zomer geschreven, toen ze al wist dat ze niet lang meer te leven had. Saakje heeft het zelf nog ingezonden naar en het is ook gepubliceerd in de 'Fryske Skriuwerskalinder' voor volgend jaar.
Meer informatie over Saakje Huisman-Venema op http://www.flmd.nl/saakje.htm


RUN

gûl no mar net
wês stil
stil
hearst de wyn
wêr komt er wei
wêr giet er hinne

ierde
de tiden fan it jier
fine har
yn fûgelnêsten
yn aaien
werom
waarm
fiel mar

moanne
wetter
it sâlte wetter
fan 'e see
lûkt en triuwt
sân
fan en nei it eilân
ivich yn kadâns

gers
krekt meand gers
doch de noas iepen
helje it yn
lit it krûpe
yn dyn hûd

dea
stil stil no
gûl no net
harkje, fiel, rûk
sjoch om dy hinne
sjoch
ek omheech
blau
de loft is sa blau
der komt gjin ein oan


Saakje Huisman-Venema



Andrys Stienstra maakte de (niet-literaire) vertaling, bedoeld als
woordverklaring.


Rond

huil nu maar niet
wees stil
stil
hoor je de wind
waar komt hij vandaan
waar gaat hij heen

aarde
de jaargetijden
vinden zichzelf
in vogelnesten
in eieren
terug
warm
voel maar

maan
water
het zoute water
van de zee
trekt en duwt
zand
van en naar het eiland
eeuwig in cadans

gras
pas gemaaid gras
zet je neus open
adem het in
laat het
in je huid kruipen

dood
stil stil nu
huil nu niet
hoor, voel, ruik
kijk om je heen
kijk
ook naar boven
blauw
de lucht is zo blauw
er komt geen eind aan


Frysk Letterkundich Museum en Dokumentaasjesintrum
http://www.flmd.nl
e-mail: post@flmd.nl
 



<> Recensie ..................................................
 

Wast witter dan wit

Milla van der Have over 'Lessen van het Licht' van Steven Membrecht

"Wat voor kunst is dit opperen
Van een aantal vragen? –"

Dat vraagt dichter Steven Membrecht zich iets over de helft van zijn bundel Lessen van het Licht af. De bundel is ontegenzeggelijk filosofisch van aard. Steven Membrecht schrijft -in de goede zin van het woord- obscure poëzie, die vele vragen oppert en het beantwoorden aan de lezer laat. Dat is inderdaad een kunst.

De bundel zet meteen tekenend in, met een gedicht over de oude Griek Archimedes:

Archimedes aan het strand
omcirkelde
Dagelijks – van tijd tot tijd
Iets denkbeeldigs in het zand
om cirkelend
In te zien dat niets er is
om
Het blijvend te behouden

Het gedicht zet de toon voor de hele bundel, zowel qua vorm met zijn vele herhalingen (omcirkelen), als qua verwijzingen. Dit eerste gedicht roept Achterbergs 'En Jezus schreef in het zand' in herinnering, wat later in de bundel nogmaals zal gebeuren. Bovendien gaan we ons afvragen wat Archimedes toch ook weer precies bedacht, zodat we zijn plaats in dit gedicht beter kunnen duiden. Membrecht schrijft poëzie die je, met bijbel, literaire bloemlezing en filosofisch handboek naast je, meerdere malen lezen moet.

Lessen van het Licht lijkt bol te staan van verwijzingen, naar filosofen, collega-dichters en oude mythologie. Sommige verwijzingen zijn te duiden, maar juist door de duistere aard van de gedichten lijkt alles een verwijzing te zijn. Net zoals de lezer vaak op het verkeerde been gezet wordt bij Faverey, de meester der obscure verwijzingen, die in zijn gedichten zo vaak een 'nep-citaat' stopte, zo is het in Lessen van het Licht af en toe moeilijk te zeggen welke regel van de dichter zelf is en welke hij baseert op anderen. Voor wie houdt van poëzie als een puzzel en van moeilijk duidbare poëzie, is deze bundel zeker een uitdaging.

Daarbij is Membrecht zeker ook een goed dichter. Het is moeilijk om hermetische gedichten te schrijven zonder al te onbegrijpelijk te worden. Lessen van het licht balanceert heel mooi op die rand van verstaanbaar en onverstaanbaar. Het is zoeken naar de 'lessen' in de bundel, maar wie bereid is zelf na te denken, haalt er veel uit. Bovendien laat Membrecht zijn kunnen zien in het gebruik van veel herhalingen, wat soms een zwaktebod kan zijn, maar in dit geval uitstekend tot zijn recht komt. De tekst “witter dan wit” bijvoorbeeld, kennen wij uit de reclame, waar de nietszeggendheid van deze zin tot irritatie leidt. Bij Membrecht wordt het poëzie:

Witter dan iets wits dat
Door een terugblik witter
Lijkt dan het kan zijn geweest.

De herhalingen zijn bij Membrecht functioneel. In een ander, aan Genesis refererend, gedicht rekt de dichter de herhaling tot het uiterste:

Steen is steen
Maar steen mij toegewezen
Is een steen van steen
De steen van steen van steen
Mijn steen van steen van steen van steen

Van geest en water

Soms staat er tussen al het levensbeschouwelijk geweld ook een 'gewoon' ontroerend gedicht in de bundel. Zoals het volgende, dat Andreus's beroemde 'Laatste gedicht' bijna naar de kroon steekt:

Soms leg ik een gedicht
Dat nog niet af is – niet
Is uitgeziekt of uitgedokterd
Tot mijn dood ter ruste
In een postuum bekroonde bundel
Van een dichter die onsterfelijk was

Wat in mijn vers nog naar
Vervolmaking en verlossing zoekt
Kan in die aan god gewaagde ruimte
Tot de dag des oordeels overdenken
Hoe het met mij verder moet – nu ook
De kaarsen van het woord al doven



Steven Membrecht
Lessen van het Licht
De Beuk, (2001), pp. 57 fl. 27.50
ISBN: 9069754096

Milla van der Have


 



<>
Poëzie ...

Ad Melkert


Poëzie is de kans
met minimale middelen
maximaal door te dringen
tot de kern,
tot waar wij kunnen komen, soms verder nog dan wij mogen gaan.
In gedichten wordt het sjabloon verlaten, voegt zich de vorm
naar de vereisten van het onderzoek
van het atoom.



Ad Melkert (1956) is voorzitter van de Tweede-Kamerfractie van de Partij van de Arbeid. Hij werd op het spoor van poëzie gezet door het lezen van Bert Schierbeek.



<> Nieuws ......................................

 
Dode dichters
Het werk van Jacqueline van der Waals, P.C. Hooft, Piet Paaltjens en Multatuli leeft ook voor de jonge generatie dichters, zoals Ramona Maramis, Matty de Vries, Nicolette Leenstra en Petra Else Jekel op dinsdagavond 11 december aantonen in 'Dode Dichters Live', waarin ze het werk van reeds lang overleden dichters te laten herleven. Moderne presentatievormen worden daarbij niet geschuwd.
Locatie: Schrijversschool, Oliemulderstraat 51, Groningen.
Informatie: 050 850 71 62


Geklos op het net
Het zesde nummer van 'de klos' is online, met gedichten, verhalen en en jonge honden: http://deklos.cjb.net


Poëziewedstrijd
In het kader van de Poëziemarathon Groningen organiseert de Schrijversschool een poëziewedstrijd. Stuur voor 11 januari twee gedichten van maximum 24 regels met als thema 'water' naar: Schrijverssschool, t.a.v. Poëziewedstrijd, Oliemulderstraat 51, 9724 JD Groningen.
De uitslag wordt bekendgemaakt tijdens de Poëziemarathon van 31 januari.
Informatie: 050 850 71 62

Focquenbroch
Op 20 december 2000 werd de 'Stichting Willem Godschalck van Focquenbroch' opgericht. Het doel van deze stichting is het onderzoek naar het leven en werk van Meester Fock (1640-1670) te bevorderen en te faciliteren. Ook de personen met wie de dichter bevriend was of omging, zijn voorwerp van onderzoek.
http://www.focquenbroch.nl


VERS
Elk jaar worden er op verschillende MBO- en HBO-scholen door heel Nederland 'mini-ondernemingen' samengesteld. Van hen wordt verwacht dat zij aandelen verkopen en van dit eigen vermogen een product samenstellen dat op de markt zal verschijnen.
Elf leerlingen van het St. Lucas-college in Boxtel vormden zo'n minionderneming. Na enkele brainstormsessies kwamen zij op het idee om positieve energie te verkopen in de vorm van poëzie. Ze nemen de uitdaging aan om iets ontastbaars, 'positieve energie', om te zetten in iets tastbaars: poëzie in blik. Hun product, dat de naam 'Vers' draagt, is een blik met daarin vijf of meer gedichten over het onderwerp 'positieve energie' en zal worden uitgebracht in een oplage van 300 stuks.
Om dit alles voor elkaar te krijgen zijn zij op korte termijn op zoek naar ongepubliceerde gedichten. Ze willen 'de onbekende jonge dichter' een kans geven om naam te maken.
Je kunt hen helpen door hen een gedicht van maximaal 15 regels over het onderwerp positieve energie toe te sturen.
VERS
Van Coothstraat 1
5281 CT Boxtel
E-mail: Ellen11@another.com
Tel.: 06 28 76 30 14


Het woord in Ruigoord
Zondag 16 december: Het woord in Ruigoord - met Albertina Soepboer, Frank Starik, Bart F.M.Droog, Tjitse Hofman en Jan Klug.
Muziek: Bende van het Eeuwigdurende Feest.
Presentatie: Hans Plomp.
Met hapjes en maaltijd.
Aanvang: 15.30 uur, deur open: 12.00 uur.
Entree: wat je wilt. Informatie:
http://www.ruigoord.nl


Het nieuws werd samengesteld door Yves Joris en Raymond Noë

nieuws@meander.italics.net

Chat

Nieuw: de Meanderchat.
Aanstaande maandagavond is er voor de lezers van Meander op Zondag gelegenheid met elkaar te chatten over Meander, over poëzie, over literatuur, etc.

Chat

Nieuw: de Meanderchat.
Maandag 10 december, van 19.00 uur tot en met 21.00 uur op het adres meander.italics.net/chat

Chat

Nieuw: de Meanderchat.
Nooit eerder gechat? Het is heel eenvoudig!

1. Klik op de openingspagina op De Meanderchat

2. Type in het venster dat dan opduikt een schuilnaam (nick) in en klik op Enter Chat

3. Chat door onderin het chatvenster uw teksten in te typen.

Chat

Nieuw: de Meanderchat.
Voor ervaren irc-ers, die liever een echte chatclient gebruiken zoals mIRC of vIRC zijn de instellingen als volgt:
server: irc.cyga.net
kanaal: #meander
poort: 6667

Maandag 10 december, van 19.00 uur tot en met 21.00 uur op het adres meander.italics.net/chat




advertentie

tijdschrift
SCHRIJVEN
tussen fascinatie en publicatie
Op vakantie?
Nu een spoedcursus reisverhaal schrijven.

Klik hier voor meer informatie.



<> Verhaal ..................................................
 

De bevrijding van Okke

Rein de Lange


In de Middeleeuwen strekte zich een grote tentakel van de zee uit tot aan Bolsward. Deze binnenzee gaf een spiegeling van zilverwater af in dit nu zo groene grasgebied. Okke uit Pingjum was een schipper die voor de duvel en zijn moer niet bang was. Hij daagde met lasterpraat het goede én het kwade dagelijks uit. Op een keer kon hij met zware storm de haven van Pingjum maar niet bereiken. De wind was noordwest en de golven watertandden naar het kleine zeilbootje dat weldra van hen zou zijn. De donder knetterde over de inktzwarte zee. Okke zwoer bij al het verdoemde in de hel dat hij zou blijven varen totdat hij de havenkop rondde. God zelf stak er een stokje voor. Zijn toorn donderde over de zee en raakte het schip met een bliksemflits. Okke was gedoemd tot in der eeuwigheid rond te dolen in zijn persoonlijke hel. Okkehel.

Stil had het moeten zijn, rustig en kalm, compleet evenwicht tussen mens en natuur. Er zou in ieder geval geen wind en geen ritselende bladeren te horen mogen zijn geweest. Het had een windstille najaarsdag moeten worden. Zo'n warme najaarsdag waarop je je jas nog even nonchalant open kon laten hangen terwijl je de zonnestralen over je gezicht liet aaien. Zo'n dag die je het zomergevoel nog even teruggeeft voordat het je definitief wordt afgepakt, voor een jaar althans.
Nou, al dit alles leek uit te komen.
De herfstzon was al stralend boven de mistige horizon opgekomen. Trekvogels stelden hun reis naar het zuiden nog voor één dag uit en genoten. Alleen, het was niet kalm en het was zeker niet stil. Het was niet het geluid van een gierende wind rond de schoorsteen of van bewegende boomtakken langs het slaapkamerraam. Nee, het was anders. Eerst kon ik het niet plaatsen. Bij het ontwaken uit een diepe slaap lukt mij dat eigenlijk nooit zo goed. Ik heb meestal een half uur nodig om wakker te worden en te beseffen dat ik überhaupt op deze aardkloot aanwezig ben.
Het leek meer op geroezemoes. Het ritselen van mensenwoorden.
Nu gebeurt het geregeld dat toeristen voor mijn huis staan te praten. De parkeerplaats voor het hotel is immers vlakbij. Maar die ochtend was het anders, het voélde anders.
Ik kleedde me aan en liep naar beneden. Voorzichtig duwde ik het zware velours gordijn een stukje opzij. Eerst kon ik niets bijzonders ontdekken. Twee gezette heren leken rustig te staan praten. Wat verderop dorpsgenoten die er bedrukt uitzagen. Benieuwd trok ik vlug mijn schoenen aan en stapte de deur uit.
Piebe, de koster, wenkte me zijn kant op te komen.
"Heb je het al gehoord?" riep hij bijna schreeuwend.
Ik antwoordde ontkennend, Nee, ik had hét niet gehoord.
"Er staat een kist op de zeedijk", tetterde hij in mijn oor.
"Een kist?" Ik moet hem waarschijnlijk onnozel aan hebben gekeken. "Ja, een doodskist, een lijkkist, weet je wel? Ik keek hem zo mogelijk nog onnozeler aan.
"Een doodskist?" zei ik toonloos. "Hoe kan dat nou?"
Ondertussen waren we aangekomen bij een grotere menigte die zich op het pleintje bij de voet van de dijk had verzameld. Er werd druk door elkaar heen gepraat. Boven op de dijk zag ik nu ook de contouren van een bruineiken kist. In het licht van de dansende zonnestralen leek het alsof er elk moment een groot spektakel rond de kist kon losbarsten.
Alsof er iemand uit zou gaan springen en luid "verrassing!!" roepen.
Een tijdje kon ik alleen maar verlamd staren naar dit bizarre beeld. "Wat denk jij er nou van, Wim?", vroeg een buurman die zich ook bij de menigte had gevoegd. "Is dit een soort grap of zo, of een opname van een van die nieuwe programma's van tv?"
Ik antwoordde dat ik het niet wist. Het leek me nu niet iets waarmee je spotte. De dood was toch een van de weinige onderwerpen waarmee nog een beetje met respect werd omgegaan in de media.
Het werd doodstil. Ik kreeg het gevoel alsof de dood zelf over ons heen kwam. Zelfs de meeuwen waren stil. Nergens geluid.
Van achter de kist kwam een oude man traag overeind. Hij moest van achter de dijk vandaan zijn gekomen, toch? Of.. Ik wist het niet.
De man had iets ouds over zich. Niet alleen zijn kleding maar ook zijn uiterlijk. Ook al kon ik zijn ogen niet zien leek het alsof hun gekwelde uitstraling doorheen mijn huid voelde prikken.
Het was de vreemdste situatie die ik ooit had meegemaakt.
Plotseling stak de man zijn handen omhoog. 'Okke in hel' riep hij, 'Okke in hel.' Steeds herhaalde hij dit.
Okke? Ik kende die naam, maar waarvan? Niemand wist wat hij met dit tafereel aan moest. Niemand durfde ook wat te doen.
Van achter de menigte kwam de dominee naar voren. Bleek, met zijn witte boord ietwat scheef, begon hij de stenen trap van de zeedijk af te lopen totdat hij de oude man tot op enkele treden was genaderd. Ook hij hief beide handen omhoog en prevelde iets. Een gebed?
Wat er toen gebeurde was ongelofelijk.
Ik geloof het eigenlijk nog niet ook al ben ik er zelf bij geweest.
De vreemdeling leek te versmelten met de kist. Hij verdween erin zonder dat ze open ging. En dan begon de kist te wankelen.
We zetten allemaal een paar stappen terug voor het geval ze onze kant op zou donderen. Voor we het wisten was ze echter verdwenen.
Alleen de dominee stond er nog. De flappen van zijn jas wapperden nog na bewogen als door een onzichtbare wind.
We renden naar de top van de zeedijk om naar de kist, die in zee moest zijn gevallen, te kijken. Boven aangekomen was er echter niets te zien. De leegte. Alleen de zee en wij.
De meeuwen begonnen plotseling tegelijkertijd te schreeuwen. Als op commando bleven ze minutenlang schreeuwen en krijsen. Toen vlogen ze weg en werd het weer stil.
'Memento Mori', dacht ik ineens, 'MEMENTO MORI', schreeuwde ik spontaan.
'MEMENTO MORI', riepen wij allemaal.
Niemand keek de ander vreemd aan. De gehele menigte begon te roepen totdat het overging in een krankzinnig schreeuwen van een gek geworden menigte.
Massahysterie werd het later genoemd in de kranten.
Waarom we dit deden is me tot nu toe een groot raadsel.
De lijkbleke dominee hief weer zijn handen op en wij werden stil. 'Okke heeft rust, we kunnen huiswaarts keren.'
Maar ik zal je één ding verklappen: begrijpen doe ik het nog steeds niet en ik hoop eerlijk gezegd dat 'ze' me dit niet nog een keer flikken.


Rein de Lange
r.de.lange@fac.nhl.nl
 



<> Site ..................................................
  Al de vorige afleveringen van Meander op Zondag (MoZ) zijn terug te vinden op onze site:
Alle MoZ's vanaf nummer 109 * Alle MoZ's t/m nummer 108 * Alle woensdagedities * Overige uitgaven

In het archief vindt u de weg naar alles wat in de afgelopen jaren op de site van Meander is gepubliceerd.

Verder op de site: gedichten * verhaal * artikelen * recensies * poëziekaarten * klassiekers * hedendaagse dichters * links
 


< Colofon ..................................................
  Redactie
Adelheid Bekaert, Edith de Gilde, Milla van der Have, Yves Joris, Gerard Kool, Joop Leibbrand, Else Marlies Schaftenaar, Vincent Scholze, Marnix Speybroeck, Rob de Vos, Elly Woltjes.

Vrijwillige bijdragen voor Meander zijn vanuit Nederland welkom op Postbank giro 8941864 t.n.v. G.C. Kool te Delft.
Voor bijdragen vanuit België: Rekening 402.2004409.95 ten name van Meander.
Vermeld 'donatie Meander' en uw e-mailadres.

Vragen over Meander? Stuur een e-mail

Verdere verspreiding van de in deze uitgave opgenomen teksten is alleen toegestaan met voorafgaande en uitdrukkelijke toestemming van de auteur(s)
  Kopij is welkom bij Meander. Zie:
http://meander.italics.net/kopij/

Abonneren: stuur een bericht aan majordomo@oudenaarden.nl met als inhoud: subscribe meander-l
(het laatste teken is de letter 'l' van lijst)

Opzeggen: stuur een bericht aan majordomo@oudenaarden.nl met als inhoud: unsubscribe meander-l
(het laatste teken is de letter 'l' van lijst)
Verstuur het bericht vanaf het e-mailadres waarop u de krant ontvangt. Als u van de listserver bericht krijgt dat u niet in de lijst voorkomt ontvangt u de krant op een ander e-mailadres dan dat waarvanaf u probeerde op te zeggen.

Adres wijzigen: zeg op vanaf uw oude adres en neem een abonnement vanaf uw nieuwe adres.
 

naar begin krant