Meander
log
Meander >

Meander Magazine >

Klassiekers >

 
  Publiceer je gedicht in Meander en bereik duizenden lezers
 
Geflest
alle bijdragen
reageer!
directe link voor dit item:
meandermagazine.net/l/?txt=268
door Rob de Vos op 15-11-2004
Tijdens de Rottend Staal-DDV-verkiezing [zie www.epibreren.com] probeerde ik het exacte cijfermateriaal van de eerste DDV-verkiezing te achterhalen, omdat me dat enerzijds zou kunnen helpen de stemfraude aan te pakken en dat anderzijds relevante achtergrondinformatie was voor een artikel dat ik bij de RS-stemuitslag moest schrijven. Ik vroeg het materiaal op bij Poetry/Janita Monna. Die alleen wilde zeggen dat er toen 3500 stemmen waren uitgebracht.

Dus ging ik zelf op zoek, en kon niets concreets vinden. Alleen wat krantenstukken uit 2000 waarin sprake was van circa 3000 stemmen. Opeens een verschil van 500 - ik snapte er in eerste instantie niets van. Later begreep ik waarom: Poetry en NRC hadden er belang bij de RS-verkiezing te marginaliseren en Monna deed dat door 500 extra stemmen bij de verkiezing van 2000 op te tellen. Toen duurde die campagne 3 maand, de RS-campagne duurde slechts drie weken.

Anyhow, bij sluiting van de RS-verkiezing bleek dat geen enkele dichter waar geen campagne voor gevoerd was meer dan 5% van de stemmen had gekregen. Ik maak daaruit op dat zoiets ook in 2000 gebeurd moet zijn. Maar... net als in 2004 waren er toen ook dichters die heftig campagne voerden of waarvoor fanatiek campagne gevoerd werd door fans. En het kan bijna niet anders dan dat die campagnedichters meer stemmen behaalden dan de door Poetry en NRC bekend gemaakte winnaar, Rutger Kopland en de nummer twee: Gerrit Komrij.

Uit de krantenstukken van 2000 en uit een bron die ik geheim moet houden weet ik dat in 1999 Ilja Pfeijffer, Simon Vinkenoog, Sinterklaas en een muzikant van Normaal campagne voerden of dat er voor hen campagne gevoerd werd. Ergo: een van deze vier was de feitelijke winnaar als Poetry en NRC zich aan hun eigen regels gehouden zouden hebben. Het zou me niets verbazen als ze allevier stuk voor stuk meer stemmen behaalden dan Kopland en/of Komrij - maar dat is speculatie.

Natuurlijk wilden Poetry en het NRC alleen iemand tot Dichter des Vaderlands uitroepen die binnen hun straatje past. Vinkenoog paste dat niet (en nog steeds niet), Pfeijffer toen nog niet (als toen nog relatief onbekende) en over Sinterklaas en de Normaal-muzikant hoef ik niet uit te weiden.

Het afgelopen jaar heb ik er keer op keer bij Poetry op gehamerd de exacte stemuitslag van 2000 openbaar te maken. Tot op de dag van vandaag zonder resultaat. Ik heb Komrij gevraagd hoeveel stemmen hij had gekregen en hij antwoordde dat hij dat niet wist, want het had hem nooit geïnteresseerd (waar ik geen fluit van geloof).

Dat Poetry niet schroomt glashard tegen de pers te liegen leerde ik in febrauri, na het aftreden van Gerrit Komrij. Tot in juli dit jaar bleef Poetry bij monde van Janita Monna beweren dat hij niet was afgetreden. Enkele dagen na Komrij's aftreden sprak ik Komrij, en hij herhaalde zowel tegen mij als tegen een Dagblad van het Noordenverslaggever dat hij compleet was afgetreden. Geen interim-gedoe, simpelweg basta. Het DvhN publiceert dat, Rottend Staal publiceert dat en Janita Monna verklaart een dag later aan het ANP dat Komrij helemaal niet is afgetreden. Lees de Rottend Staal-archieven van eind januari en februari 2004 voor meer hierover, maar mijn punt is: Poetry liegt aantoonbaar. En niet één keer, maar bijna een half jaar lang.

In september publiceerde ik een interview met Janita Monna (je wil niet weten wat voor zware druk ik heb moeten uitoefenen om haar tot antwoorden te krijgen):


DE KOMENDE DICHTER DES VADERLANDSVERKIEZINGEN

Epibreren/Rotterdam - Eind dit jaar organiseren NRC Handelsblad en Poetry International de verkiezingen voor de derde Dichter des Vaderlands. Rottend Staal sprak hierover met Janita Monna van Poetry/Gedichtendag.

Rottend Staal: 'Welke mensen bepalen wie tot de gedachtenbepaaldichters behoren?'
Janita Monna: 'De lijst is samengesteld door NRC Handelsblad in overleg met Poetry International, de Koninklijke Bibliotheek en de Poëzieclub.'
RS: 'We bedoelen met de vraag de námen van de uiteindelijke selectiecommissieleden.'
Monna: 'Wie daar aan meewerken zijn, namens de Poëzieclub Hanneke Leliveld, Joyce Roodnat, Pieter Steinz en Mireille de Jong namens het NRC, Paul van Capelleveen en Reinder Storm namens de Koninklijke Bibliotheek, Ad van Liempt namens de NPS en tenslotte Bas Kwakman en ik namens Poetry.'
Rottend Staal: 'Wordt het lijstje van 40 gedachtenbepaaldichters op of naast het stemformulier afgedrukt in het NRC Handelsblad of meldt de krant dan de namen van alle landelijk actieve dichters?'
Monna: 'Over de vormgeving van de krant waarin de oproep wordt geplaatst en de exacte informatie die daarin zal komen, wordt in een later stadium beslist.'
Rottend Staal: 'Wordt de uitslag openbaar gemaakt, met alle namen van dichters waarop gestemd werd plus het exacte stemaantal? Tot op de dag van vandaag zijn de exacte uitslagen van 2000 geheim gehouden. Waarom eigenlijk?'
Monna: 'Dat zal waarschijnlijk ook samenhangen met de wijze waarop de verkiezingen verlopen. In ieder geval worden de tien meest genoemde, evenals vijf jaar geleden, openbaar gemaakt.'
RS: 'Hoe bedoel je? Is er iets vreselijks gebeurd bij de eerste verkiezingen? En waarvan jullie als organisatoren vrezen dat het weer gebeurt?'
Monna: 'Er is in 2000 niets vreselijks gebeurd bij de verkiezingen, en ik verwacht ook nu niks vreselijks, maar sinds Pim Fortuyn weten we dat er van alles zou kunnen gebeuren.'
RS: 'Hm? We snappen niet waar je op doelt en willen dat eigenlijk ook niet weten. Maar nog steeds is het exacte stemaantal niet openbaar gemaakt. Waarom niet?'
Monna: 'Uiteraard wordt het aantal stemmen openbaar gemaakt, dat is ook in 2000 gebeurd.'
RS: 'Dat is niet waar. Alleen het getal van 'ongeveer 3000' is naar buiten gebracht. En het is heel jammer dat tot op de dag van vandaag zo geheimzinnig wordt gedaan over hoeveel stemmen elke dichter precies kreeg, hoeveel stemmen zijn afgekeurd en waarom, etcetera. We blijven erop aandringen dat jullie die cijfers openbaar maken of vertellen waarom ze zo geheim moeten blijven.'

Rottend Staal: 'Hebben Poetry International en NRC Handelsblad de intentie het publiek voor en tijdens de verkiezing duidelijk te maken dat veel dichters de functie niet ambiëren, en zo ja: hoe wordt dit geopenbaard?'
Monna: 'Daarover zal worden bericht in de stemoproep.'

Rottend Staal: 'Wie ziet toe op een eerlijk verloop van deze verkiezingen? Bij de verkiezing die Simon Vinkenoog tot tweede Dichter des Vaderlands maakte zag een onafhankelijke stemcommissie toe op een correcte verloop van de verkiezingen. Die commissie bestond uit één literair festivaldirecteur, vier dichters (m/v) uit Groningen, Amsterdam, Utrecht en Vlaanderen, één Vlaamse juriste en een Duits muzikant. Geen van de dichters in de stemcommissie eindigde hoog in de einduitslag.'
Monna: 'De organiserende partijen zien toe op een eerlijk verloop van de verkiezingen.'
RS: 'Is het verschijnsel onafhankelijke waarnemers die toezien op een correct verloop van verkiezingen je onbekend?'
Monna: 'Het verschijnsel van onafhankelijke waarnemers die toezien op een correct verloop van de verkiezingen is mij bekend.'

Rottend Staal: 'Hoe wordt fraude voorkomen? Stemmen via internet is uiterst fraudegevoelig. We zijn dus zeer benieuwd naar de beveiligingsmaatregelen op dat gebied.'
Monna: 'Door het zorgvuldig bekijken van alle binnengekomen stemmen; aan een beveiligde manier van internetstemmen wordt gewerkt.'
RS: 'Is het jullie als organisatoren bekend dat er niet zoiets bestaat als 'een beveiligde manier van internetstemmen'? Zolang er hackers actief zijn die sites van de CIA weten te kraken,blijft dat een ijdele hoop. Desgevraagd willen wij wat we weten wel delen met jullie, maar laten we in eerste instantie volstaan met concluderen dat het uitroepen van een grootschalige internetverkiezing vragen om fraude is.'
Monna: 'Ik zal Mireille de Jong, die zich bezighoudt met het internetstemmen, jullie naam doorspelen.'
(Rottend Staal Online, 9-9-2004)


Ik wil dat Gedachtenbepaalgedoe even buiten beschouwing laten (al is het een gotspe wie er zoal op die lijst staan en vooral ook waarom - de connecties met Awater/NRC/Poetry/Poëzieclub van een aantal dichters zijn zo groot dat als het hier om een kleurwedstrijd van een willekeurig tijdschrift zou gaan ze uitgesloten van deelname zouden zijn wegens te nauwe banden met de wedstrijdorganisatie) en me concentreren op de informatie die Monna prijs geeft.

Rottend Staal: 'Wordt de uitslag openbaar gemaakt, met alle namen van dichters waarop gestemd werd plus het exacte stemaantal? Tot op de dag van vandaag zijn de exacte uitslagen van 2000 geheim gehouden. Waarom eigenlijk?'
Monna: 'Dat zal waarschijnlijk ook samenhangen met de wijze waarop de verkiezingen verlopen. In ieder geval worden de tien meest genoemde, evenals vijf jaar geleden, openbaar gemaakt.'

Let op dat 'samenhangen met de wijze waarop de verkiezingen verlopen'. Ik maak daar uit op dat als de verkiezingen anders verlopen dan de organisatie wenst, bijvoorbeeld door het binnenkomen van een overweldigend stemaantal op dichters die hen niet aanstaan, ze de uitslag gaan manipuleren.

Dit maakten ze in 2000 bekend als 'meest genoemden' (in alfabetische volgorde) Remco Campert, Drs. P., Judith Herzberg, Gerrit Komrij, Rutger Kopland, Ilja Leonard Pfeijffer, Jean Pierre Rawie, Simon Vinkenoog , Leo Vroman en Willem Wilmink.'

Misschien klopt het dat dit de meest genoemden waren, maar zekerheid kan alleen het volledige cijfermateriaal me bieden. Dat dat zo angstvallig geheim wordt gehouden is veelzeggend. En dat ze bij de volgende verkiezingen geen onafhankelijke waarnemers dulden stemt me ook niet echt positief.

Bart FM Droog